Interwencje umysł–ciało w leczeniu duszności związanej z nowotworem: przegląd systematyczny i metaanaliza randomizowanych badań kontrolowanych
Podsumowanie
Duszność jest częstym i uciążliwym objawem u pacjentów onkologicznych, wpływającym na sprawność fizyczną, zdrowie psychiczne i jakość życia. Celem przeglądu było ocenienie wpływu interwencji umysł–ciało (MBI) — obejmujących praktyki ruchowe i psychiczne — na duszność oraz powiązane rezultaty u osób z rakiem. Przeprowadzono systematyczne wyszukiwanie w siedmiu bazach (publikacje od 1 stycznia 2013 r.); analizowano wyłącznie randomizowane badania kontrolowane, ocenę ryzyka błędu wykonano narzędziem RoB-2, a syntezę danych przeprowadzono w Review Manager 5.4. Do analizy włączono sześć RCT: trzy dotyczące qigong, dwa jogi i jedno łączone techniki oddechowe i relaksacyjne; zaobserwowano znaczną heterogeniczność wyników i jedno badanie oceniono jako wysokie ryzyko błędu. Metaanaliza nie wykazała istotnej poprawy duszności (SMD = -0,48; 95% CI -1,36 do 0,39; p = 0,28), jakości życia (SMD = -1,04; 95% CI -3,26 do 1,19; p = 0,36), wydolności wysiłkowej ani lęku. Wyniki sugerują, że dostępne RCT nie potwierdziły skuteczności MBI w redukcji duszności, jednak ograniczenia metodologiczne i heterogeniczność wskazują na potrzebę dalszych, rygorystycznych badań.